Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cáo buộc Nga tập kích một nhà máy nhiệt điện tại Kharkiv sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố hai bên đồng ý ngừng tấn công hạ tầng năng lượng. Kyiv yêu cầu Washington làm rõ điều kiện và bảo đảm việc thực hiện.
Phát biểu trực tuyến tại Diễn đàn An ninh Warsaw ngày 12/10, ông Zelensky cho biết Ukraine vẫn chờ thông tin chi tiết về những trao đổi giữa Mỹ và Nga. Theo Reuters, ông nói mình biết về thỏa thuận qua truyền thông, đồng thời bày tỏ lo ngại Ukraine có thể phải dừng tấn công trong khi hạ tầng của nước này tiếp tục bị đánh phá.
Trước đó, ngày 11/10, ông Trump thông báo trên mạng xã hội rằng Nga và Ukraine đã nhất trí một lệnh ngừng tấn công năng lượng có hiệu lực ngay lập tức. Theo AP, thông báo không kèm chi tiết về phạm vi hoặc cơ chế thực hiện. Moscow khi đó chưa đưa ra bình luận tức thời.
Trong bài phát biểu được Văn phòng Tổng thống Ukraine công bố, ông Zelensky nói một nhà máy điện tại Kharkiv bị tấn công ngay sau thông báo của ông Trump. Ông cũng cáo buộc các cuộc tập kích khác nhằm vào cơ sở khai thác khí đốt và một trạm xăng, trong lúc lực lượng sửa chữa vẫn khắc phục thiệt hại từ những đợt đánh trước. Đây là thông tin do phía Ukraine đưa ra.
Lãnh đạo Ukraine khẳng định Kyiv sẵn sàng ngừng tấn công cơ sở năng lượng Nga nếu Moscow thực hiện tương ứng. Theo ông, một cơ chế có đi có lại có thể giúp giảm leo thang và tạo điều kiện cho các bước ngoại giao tiếp theo. Ukraine đề nghị Mỹ thể hiện bằng hành động cụ thể để bảo đảm cam kết được tuân thủ.
Ở cập nhật sau đó trong ngày 12/10, Reuters dẫn người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov cho biết các cuộc trao đổi về khả năng ngừng tấn công năng lượng đang diễn ra và thông tin sẽ được công bố vào thời điểm phù hợp. Phát biểu này chưa xác nhận một thỏa thuận đã được triển khai theo các điều kiện mà ông Trump thông báo.
Cũng theo Reuters, ông Peskov bác đề xuất riêng của Ukraine về một lệnh ngừng bắn toàn diện kéo dài 60 ngày, nhắc lại quan điểm Moscow muốn đạt hòa bình lâu dài. Nội dung này cần phân biệt với các cuộc trao đổi có phạm vi hẹp hơn về bảo vệ hạ tầng năng lượng.
Đối với Kyiv, vấn đề năng lượng gắn trực tiếp với khả năng duy trì điện, nước và sưởi ấm khi mùa đông đến gần. Ông Zelensky nói nhiều khu vực thủ đô đã mất điện, nước trong các đợt tập kích, đồng thời kêu gọi châu Âu và Mỹ phối hợp gây sức ép để đạt được việc giảm tấn công trên thực tế.
Các tuyên bố hiện cho thấy vẫn có khoảng cách giữa thông báo của Washington và cách các bên tham chiến mô tả tiến trình đàm phán. Cáo buộc vi phạm do Ukraine đưa ra cần được đặt trong bối cảnh những điều kiện, thời điểm áp dụng và cơ chế giám sát thỏa thuận chưa được công khai đầy đủ.
